Mısır Tarımsal Karantina Dairesi, 2026 sezonu için güncellenmiş çilek ihracat talimatlarını yayımladı. Yeni düzenlemeler, tüm tedarik zincirini etkileyen daha sıkı uyum önlemleri getiriyor. Bu kurallar, kalite standartlarını yükseltmeyi ve Mısır çileklerinin uluslararası pazar gerekliliklerini karşılamasını sağlamayı amaçlıyor.

Yeni çerçeve; çiftlik sertifikasyonu, paketleme istasyonu standartları ve fikri mülkiyet uyumunu kapsıyor. Avrupa, Orta Doğu ve Asya pazarlarını hedefleyen ihracatçılar için bu gereklilikleri anlamak, maliyetli sevkiyat reddini önlemek açısından kritik önem taşıyor.

Çilek İhracatı İçin Temel Gereklilikler

Çiftlik Sertifikasyonu ve Kodlama

Çilek ihracat süreci artık tüm sevkiyatların Tarımsal Karantina Dairesi’ne kayıtlı, sertifikalı ve kodlanmış çiftliklerden çıkmasını zorunlu kılıyor. Bu izlenebilirlik sistemi, kalite sorunları ortaya çıktığında ürünün kaynağına kadar takip edilmesini sağlıyor.

Sertifika almak isteyen çiftliklerin iyi tarım uygulamalarına uyumu kanıtlaması ve ayrıntılı ilaçlama kayıtları tutması gerekiyor. Kodlama sistemi, onaylı her çiftliğe ihracat belgelerinde yer alan benzersiz bir kimlik numarası atar. Sertifikasız çiftlikler ihracat pazarlarından tamamen dışlanır.

Sertifikalı Paketleme İstasyonları

Tüm çilek ihracat işlemlerinde kontrol ve paketleme, sertifikalı paketleme istasyonları veya merkezlerinde yapılmalıdır. Bu tesisler; hijyen standartları, ekipman işlevselliği ve soğuk zincir kapasitesi açısından değerlendirilir.

Sertifikasyon; soğutma sistemleri, ayıklama alanları ve depolama bölgelerinin incelenmesini kapsar. Paketleme istasyonlarının belgelenmiş temizlik protokolleri ve haşere kontrol programları bulunmalıdır. Sertifikalar yıllık olarak sona erer ve yeni denetimlerle yenilenir.

Ahşap Palet ve Fumigasyon Standartları

Uluslararası Standart 15 (ISPM 15) Uyumu

Çilek ihracatında kullanılan ahşap paletler Uluslararası Standart 15 (ISPM 15) ile uyumlu olmalıdır. Her palet, ısıl işlem veya fumigasyon bilgilerini gösteren net işaretler taşımalı ve Mısır mührü bulunmalıdır.

İşaretsiz veya uygunsuz işlem görmüş paletlerin kullanılması, varış limanlarında sevkiyatın bekletilmesine yol açabilir. İhracatçılar paletleri yalnızca sertifikalı işlem tesislerinden temin etmelidir.

Fumigasyon Belgeleri

Fumigasyon raporu, ihracat izni düzenlenirken orijinal sertifikadan düşülmelidir. Bu düşüm sistemi, aynı fumigasyon işleminin birden fazla sevkiyat için kullanılmasını önler.

İhracatçılar, yeterli işlem süresi tanıyacak şekilde fumigasyon sağlayıcılarıyla koordinasyon sağlamalıdır. Sevkiyat tarihleriyle uyumlu planlama hem maliyeti hem de mevzuata uyumu optimize eder.

Fikri Mülkiyet Koruması

Kayıt Gereklilikleri

Fikri mülkiyet hakları bulunan çilek çeşitleri ihraç edilirken, ihracatçıların çeşit sahibiyle kayıtlı olduklarını gösteren kanıt sunmaları gerekir. Tarımsal Karantina müfettişi, ihracatçı firmanın genellikle Emcocal tarafından tutulan beyaz listede yer aldığını doğrular.

Bu doğrulama olmadan ihracat izinleri düzenlenmez. Kayıt süreci, kilogram başına telif ödemelerini belirleyen lisans anlaşmalarını içerir.

Beyaz Liste Doğrulaması

Beyaz liste doğrulaması, izin başvurusu sırasında yapılır. Müfettişler, ihracatçının adını ve kayıt belgesini güncel onaylı listeyle karşılaştırır. Şirketlerin çeşit hak sahipleriyle aktif statülerini koruması gerekir.

Çeşit haklarının ihlali, izin reddinin ötesinde ciddi sonuçlar doğurur; hak sahipleri tazminat için hukuki yollara başvurabilir ve gelecekteki pazar erişimi engellenebilir.

Pestisit Kalıntı Analizi Gereklilikleri

Genel Numune Alma Kuralları

Çilek ihracat talimatları, pestisit kalıntı analizinin Tarımsal Karantina Dairesi tarafından onaylı çiftliklerden alınan numunelerle yapılmasını zorunlu kılar. Deniz ve kara sevkiyatlarında tek bir analiz sertifikasının kapsayabileceği azami miktar 15 tondur.

Analiz sertifikasının aslı sevkiyat belgelerine eklenmelidir. Fotokopi veya dijital kopyalar kabul edilmez.

Hava Kargo Hükümleri

Hava kargo operasyonlarında firma başına günde en fazla 3 ton sevk edilebilir ve düşümler, pestisit analiz sertifikasının aslı üzerinden yapılır. Bu günlük limit, kapsamlı test protokollerinin aşılmasını önler.

Hava sevkiyatlarında, orijinal sertifikanın bir kopyası posta belgelerine eklenirken, asıl belge düşüm işlemi için kullanılır.

Sertifika Geçerliliği

Pestisit kalıntı analiz sertifikaları; hava, deniz ve kara taşımalarında sonuç tarihinden itibaren 10 gün geçerlidir. Bu kısa süre, sonuçların güncel kalıntı seviyelerini yansıtmasını sağlar.

İhracatçılar, numune alımı ve laboratuvar süreçlerini planlanan sevkiyat tarihleriyle dikkatle eşleştirmelidir. Mısır’daki çoğu tarım laboratuvarı çilek numunelerini 3–5 iş günü içinde sonuçlandırır.

Dondurulmuş Çilek İhracat Kuralları

İşleme Tesisi Standartları

Dondurulmuş çilek ihracatı, basit paketleme istasyonları yerine sertifikalı fabrikalarda işleme yapılmasını gerektirir. Bu tesisler; dondurma ekipmanları, sıcaklık izleme sistemleri ve gıda güvenliği protokollerini kapsayan ek onaylara sahip olmalıdır.

Fabrika sertifikasyonu; şok dondurma kapasitesi, uygun sıcaklıkları korumaya yönelik depolama alanları ve güvenilir yedek enerji sistemlerini inceler.

Çiftlik Kaynağı Gereklilikleri

Dondurulmuş çilek ihracatı, değer zinciri boyunca izlenebilirliği koruyacak şekilde sertifikalı ve kodlanmış çiftliklerden yapılmalıdır. Aynı fikri mülkiyet korumaları dondurulmuş çeşitler için de geçerlidir.

Ülkeye Özgü Gereklilikler

Birleşik Arap Emirlikleri

Çilekler dâhil olmak üzere BAE’ye yapılan tüm sebze ve meyve sevkiyatlarında kalıntı analiz sertifikası zorunludur. Bu kural taze ve dondurulmuş ürünlerin tamamı için geçerlidir.

BAE yetkilileri bu gereklilikleri, geçmişte yaşanan bazı kontaminasyon vakalarının ardından uygulamaya aldı. BAE pazarı, özellikle yaz aylarında yüksek kaliteli çilekler için premium fiyatlar sunar.

Suudi Arabistan

Suudi Arabistan, numunelerin onaylı çiftliklerden alınmasını ve tek bir analiz sertifikasının sevkiyat başına en fazla 30 tonu kapsamasını şart koşar.

İthalat izinlerinde, izin numarası kontrol formunda yer almalıdır. İzinler düzenleme tarihinden itibaren yalnızca 15 gün geçerlidir ve süresi dolan izinlerle gelen sevkiyatlar reddedilir.

Belge Yönetimi

Düşüm Sistemi

Düşüm sistemi, sertifikaların birden fazla sevkiyat için hileli biçimde yeniden kullanılmasını önler. Yetkililer, belgenin toplam yetkili kapasitesinden düşülen tonajı ve tarihi sertifika üzerinde fiziksel olarak işaretler.

Tamamen düşülmüş sertifikaları yeniden kullanmaya çalışmak, ağır yaptırımlarla sonuçlanan bir dolandırıcılık sayılır.

Geçerliliğin Korunması

Sertifikalar, çilek toplama turu tarihleriyle uyumlu şekilde geçerli olmalıdır. Toplama takvimi; bölgeye ve hava koşullarına göre değişir.

Sezon sonu hasat uzatmaları geçerlilik sorunları yaratabilir. Ek numune ihtiyacı konusunda laboratuvarlarla iletişimi sürdürmek, son dakika problemlerini önler.

Uygulama Stratejileri

Uyum Sistemlerinin Kurulması

Başarılı çilek ihracatçıları; çiftlik kayıtları, laboratuvar sonuçları ve sevkiyat belgelerini aynı anda izleyen kapsamlı uyum yönetim sistemleri kurar. Dijital platformlar insan hatasını önemli ölçüde azaltır.

Personel eğitimi, güvenilir uyumun temelidir. Resmî denetimler öncesi yapılan iç denetimler, sorunları düzeltilebilirken tespit eder.

Sertifika Yönetimi

Çilek ihracatçıları, farklı geçerlilik süreleri ve düşüm kurallarına sahip çok sayıda sertifikayı yönetir. Sertifika takip sistemi oluşturmak, hangi belgenin hangi sevkiyata ait olduğu konusunda karışıklığı önler.

Son kullanma tarihleri için takvim hatırlatmaları ayarlamak, zamanında yenileme yapılmasını sağlar ve yoğun sezonlarda sevkiyatların durmasını engeller.

Finansal Değerlendirmeler

Uyum Maliyetleri

2026 çilek ihracat talimatlarına uyum, operasyonel maliyetleri artırır. Çiftlik sertifikasyonu, ilk değerlendirme ücretleri ve yıllık yenileme bedellerini içerir. Pestisit kalıntı analizi, sevkiyat başına ortalama 150–200 ABD doları maliyet oluşturur.

Korumalı çeşitler için telif ücretleri, genellikle kilogram başına 0,05–0,15 ABD doları arasında ek maliyet getirir.

Yatırımın Geri Dönüşü

Maliyetler artsa da, sertifikalı ihracatçılar için pazar fırsatları genişler. Alıcılar, güçlü kalite sistemleri ve tam mevzuat uyumu sergileyen tedarikçileri tercih eder; bu da daha iyi fiyatlar ve uzun vadeli sözleşmeler anlamına gelir.

Uyumlu sevkiyatlarda reddedilme oranları ciddi şekilde düşer. Avrupa perakende zincirleri ve Orta Doğu ithalatçıları, tam izlenebilirliğe sahip sertifikalı Mısır çilekleri için %20–30 prim öder.

Sonuç

Mısır’ın 2026 için güncellediği çilek ihracat talimatları, tedarik zinciri boyunca kalite ve izlenebilirliği güvence altına alan kapsamlı bir çerçeve sunuyor. Sertifikasyon, test ve belge sistemlerine yatırım gerektirse de bu şartlar, Mısır standartlarını uluslararası beklentilerle uyumlu hâle getiriyor.

Çilek ithalat ihtiyaçlarınız için güvenilir bir ortak mı arıyorsunuz? PEI Trade ile iletişime geçin ve Mısır Tarımsal Karantina standartları ile tüm uluslararası gerekliliklere tam uyum sağlayın. Sertifikalı tesislerimiz, kapsamlı belge yönetim sistemlerimiz ve uzman ekibimiz, sevkiyatlarınızın 2026 sezonu ve sonrasında tüm düzenlemeleri karşılamasını garanti eder.

Sık Sorulan Sorular

2026 sezonu başlamadan önce çiftliğim sertifikalı değilse ne olur?

Sertifikasız çiftlikler yeni talimatlar kapsamında çilek ihraç edemez. Sertifikasyon süreci genellikle başvuru incelemesi, tesis denetimi ve onay belgeleri dâhil olmak üzere 4–6 hafta sürer. Üreticiler, Şubat–Mart yoğun hasat dönemine hazır olmak için başvurularını hemen başlatmalıdır.

Aynı pestisit analiz sertifikasını birden fazla sevkiyat için kullanabilir miyim?

Analiz sertifikaları, her kullanımda düşüm yapılan belirli tonaj limitlerini kapsar. Deniz ve kara sevkiyatlarında sertifika başına azami 15 ton; hava taşımacılığında firma başına günde 3 ton izinlidir. Limit tamamen dolduğunda yeni analiz gerekir.

Çilek çeşidimin fikri mülkiyet kaydı gerektirip gerektirmediğini nasıl doğrularım?

Bitkileri temin ettiğiniz ıslahçı veya tedarikçiyle iletişime geçin. Son 15 yılda geliştirilen çoğu ticari çeşit fikri mülkiyet korumasına sahiptir. Tarımsal Karantina Dairesi, belirli çeşitlerin Emcocal beyaz listesinde yer alıp almadığını ve ihracat izni öncesi kayıt gerekip gerekmediğini teyit edebilir.